نویسنده: جادی

گنوم سه در راه است اما ظاهرا اکثر ما درک دقیقی از اینکه قرار است با چه چیزی روبرو شویم نداریم. زیاد می‌بینم که بچه ها گنوم شل را برابر با گنوم سه می‌گیرند و به تغییرات اصلی گنوم توجه نمی‌کنند. بگذارید به چند نکته درباره گنوم سه دقت کنیم… این نکات از این مقاله استخراج شده‌اند.

گنوم شل، گنوم سه نیست

درست است که گنوم شل با گنوم سه پیوند نزدیکی دارد اما این دو تا یکی نیستند. مساله این است که به شکل پیش فرض، گنوم سه، پنلی که هشت سال پیش کنار گذاشته شده را کنار خواهد گذاشت و سراغ گنوم شل خواهد رفت. گنوم شل با جاوا اسکریپت نوشته شده و برای ظاهربندی از CSS استفاده می‌کند. گنوم شل یک دسکتاپ ساده دارد و بخش فعالیت ها که میزکارهای مجازی را نشان می‌دهد. همچنین یک سیستم نوتیفیکیشن در آن جاسازی شده که جایگزین سیستم‌های نوتیفیکیشن فعلی خواهد شد. گنوم شل تغییر عظیمی نیست اما ظاهر رابط کاربری گنوم را جدید می‌کند. این اسکرین شات کامپیوتر من به هنگام استفاده از گنوم شل (در فدورا ۱۲) است:

توجه کنید که در حالت طبیعی شما در یکی از آن سه دسکتاپ هستید ولی با زدن یک کلید، یک جور زوم به بیرون اتفاق می‌افتد و شما می‌توانید میزکارها، برنامه‌های در حال اجرا، آدرس‌ و فایل‌های اخیرا استفاده شده را به همراه یک جعبه جستجو مشاهده کنید. در همین حالت هم می‌شود با دگمه + یا – میزکار اضافه یا کم کرد یا پنجره‌ها را مرتب کرد و اینجور چیزها. نکته مهم این است که اگر این محیط را دوست نداشته باشید با زدن gnome-panel -replace می‌توانید به سیستم سنتی گنوم برگردید، هرچند که احتمالا پشتیبانی و آپدیت در آن کمتر و کمتر خواهد شد.

گنوم اکتیویتی ژورنال و زیتگیست(؟ Zeitgeist )

یک قابلیت جالب! زیتگیست یا چنین تلفظی می‌تواند با برنامه‌های شما رابطه برقرار کند و آز آن‌ها بپرسد که مشغول چه کاری هستید. کار روی فایل‌ها، صفحات وب، برنامه‌ها و هر چیز دیگر می‌تواند به این برنامه اطلاع داده شود و این برنامه فهرست کاملی از کارهایی که روی کامپیوتر انجام داده‌اید را داشته باشد. اینکه با این اطلاعات چکار می‌خواهید بکنید دیگر به برنامه‌های دیگر مربوط است. مثلا گنوم اکتیویتی ژورنال می‌تواند به شما نشان دهد که دیروز صبح چه برنامه‌ای را باز کرده‌اید یا می‌توانید در آن جستجو کنید «اسکرین شات» و به شما دقیقا نشان بدهد که مثلا دیروز صبح با چند فایل به این اسم کار کرده‌اید یا بگوید که فلان موقع کدنویسی کرده‌اید و اسم فایلتان فلان بوده یا فلان پروژه‌ها را در فلان تاریخ باز و بسته کرده‌اید و غیره و غیره.

استفاده از تکنولوژی وب

گنوم سه بیشتر و بیشتر با وب و تکنولوژی‌هایش نزدیک شده. حالا می‌شود با وب کیت برنامه‌هایی ساخت که از HTML و CSS و XHTML و javascript و Ajax و غیره استفاده کنند و خود گنوم شل هم که با جاوا اسکریپت نوشته شده. این جریان باعث می‌شود روند نوشتن و اجرای برنامه روی گنوم سه سریعتر و سریعتر شود.

می‌خواهید امتحانش کنید؟

در اکثر توزیع‌های جدید (مثلا اوبونتو ۹.۱۰ یا فدورا ۱۲)، گنوم شل به ریپوزیتوری اضافه شده و به راحتی هم قابل اجرا در گنوم فعلی است. توجه کنید که این برنامه هنوز در مراحل آزمایشی است و برای انتشار نهایی – حداقل در اوبونتو – هنوز حدود یک سال وقت لازم دارد. برای دیدن وضعیت فعلی آن کافی است بسته gnome-shell را نصب و بعد آن را با سوییچ replace اجرا کنید. تکرار می‌کنم که در دنیای آزاد، شما معمولا این فرصت را دارید که از لحظه اول نوشته شدن یک برنامه،‌ آن را تست کنید اما اینکار فقط و فقط به منظور آزمایش و دیدن آن است. مطمئن باشید که اگر این برنامه قابل استفاده عمومی و روزمره بود، رسما به اوبونتو و دیگر توزیع‌ها اضافه می‌شد پس اگر می‌خواهید برنامه تمام نشده را تست کنید، از کرش و کندی نترسید (:

من همیشه طرفدار کمپین‌های آگاهی بخش بوده‌ام. همینطور طرفدار چیزهایی که حرف زدن ازشون مهمه اما یک نهاد جلوش رو گرفته. از آزادی بیان گرفته تا سرطان پستان تا حق آدم‌ها برای داشتن حریم شخصی تا مخالفت با کشتن انسان‌ها. از اونطرف هم همیشه راه حل های ساده ولی جذاب رو دوست داشتم و به این خاطر طرفدار کمپین‌های صلح سبز و دیگر سازمان‌ها.

اما درباره این جریان «رنگ سینه بندت رو بگو» که توی فیس بوک راه افتاده حرف دارم. این کار بانمکه و به هرحال جلب توجه می کنه و باعث می شه آدم ها درباره چیزهای طبیعی‌ای که سابقا فکر می کردن ممنوعه حرف بزنن و ببینن که آب هم از آب تکون نمی خوره. اما حس من اینه که اینکار بیشتر از اینکه یک حرکت آگاهی بخش در مورد سرطان پستان / سینه باشه، یک جور بازی نیمه سکسی است و یک جور شیطنت جمعی برای آزاد شدن چیزهایی که همیشه آدم ها دوست داشتن بکنن اما روشون نمی شده و الان یک راه راحت برای ابرازش پیدا کردن.

به نظر من این اصلا بد نیست. خوب هم هست. اما صحبتم اینه که اینکار با اینکه جالبه و بهتر از هیچی، اما یک راه حل جذاب برای آگاهی بخشی از سرطان پستان نیست. سرطان پستان یک بیماری جدی است. دردناک و ناراحت کننده. در عین حال توجه کنید که خانم‌هایی که دچار این بیماری می‌شن، دیگه نمی‌تونن از سینه بندیهای معمولی استفاده کنن و احتمالا اینکه ببینین شما در جمع در مورد سینه‌بندتون حرف می‌زنین و دوستانتون هم با علاقه دنبالش می‌کنن و احیانا روش لایک می‌زنن، چندان براشون دلچسب نیست. مادربزرگ من سرطان پستان داشته. زنی که سرطان پستان داره و مجبور می شه یکی از پستان‌هاش رو برداره، مطمئنا احساس اعتماد به نفسش نیاز به حمایت داره و دیدن اینکه زن‌هایی که این مشکل رو ندارن به شیوه‌ای – تا حدی رازآلود – از سینه بندشون حرف می‌زنن و پسرها هم رنگ‌ها رو دنبال می‌کن و لایک می‌زنن یا کامنت می‌دن یا شوخی می‌کنن، احساس حمایت نمی‌کنه.

به نظر من این کمپین بامزه و مفیده ولی اگر هدف رسیدن به آگاهی در مورد سرطان پستان است، می شه کار رو بسیار بهتر و مفیدتر کرد. مثلا به نظر من جالبتر بود زن‌ها بنویسن «من ۳۲ سال دارم و آخرین ماموگرافی‌ام، چهار ماه قبل بوده» یا «من ۲۲ سال دارم و بلدم چجوری خودم رو در مورد سرطان پستان تست کنم» یا «من ۱۸ سال دارم و از اینجا نشانه‌های سرطان پستان رو یاد گرفتم» و …

مرتبط

• مزیدی: سرطان پستان : نکاتی ساده اما بسیار مهم
• خودم: آگاهی از سرطان پستان
• کمپین روبان صورتی

نسخه کاندیدای انتشار کی دی ای ۴.۴ هم عرضه شده. کی دی ای کم کم داره تبدیل می شه به یک میزکار واقعی و کامل و از اون بالاتر، پایدار. من که فعلا در چهل درصد مواقع در کی دی ای هستم، در چهل درصد مواقع توی گنوم و در بیست درصد بعدی توی بقیه چیزها. اما تصمیم گرفتم که کی.دی.ای. رو به ۴.۴ ارتقاء بدم. پس کافیه فایل etc/sources.list/ رو ادیت کنم و بنویسم:

deb http://ppa.launchpad.net/kubuntu-ppa/beta/ubuntu karmic main

و بعد

sudo apt-get update && sudo apt-get dist-upgrade

و در مورد من بعد از نصب ۲۵۰ مگ فایل، می‌تونم توی کی.دی.ای ۴.۴ لاگین کنم که امیدوارم باگ‌هاش کمتر و کمتر شده باشه. لاگین می‌کنم و سعی می‌کنم کمی با سیستم ور برم. دو تا اپلت کرش می‌کنه و بعد زوم آوت می‌کنم که ببینم در چه وضعی است که ..

هاها… زوم به تو رو پیدا نمی‌کنم و مجبور می‌شم به شکل آزمایشی یکبار دیگه زوم بیرون کنم ولی دیگه چاره ای نیست. یک کرش دیگه و پنل می‌یاد اون پایین و همه چی هم بالا است و هم پایین – البته همه چیز به جز نشون دهنده وضعیت رم و سی پی یو که می‌بینین چطور به سقف چسبیده چون پروسس kde4d به شکل دائمی داره ۹۵٪ سی پی یو رو اشغال می‌کنه (:‌ خوشبختانه لوگ‌آوت درست کار میکنه…

نتیجه: روی دستگاه اصلی سراغ نسخه‌های پیش از انتشار اصلی (اعم از آلفا، بتا، RC و …) نرین، بخصوص توی برنامه‌هایی که نسخه‌های اصلی شون هم هنوز پایدار نشده (:

نکته مهم: به کامنت‌های اول و دوم توجه کنید!

توی ایران ایده‌های خوب زیادن ولی معمولا اجرای خوب کم می‌بینیم. از اون کمتر، پروژه‌هایی هسنتد که استمرار رو هم به ایده خوب و اجرای خوبشون اضافه کنن. یکی از استثناء‌ها، http://templategenerator.ir است.

توی این سایت می‌تونید بدون نیاز به دانش فنی، و بر اساس سلیقه خودتون تمپلیت‌هایی بسازین که توی وبلاگ‌هایی مثل وردپرس، بلاگ اسپات، پرشین بلاگ، بلاگفا و … قابل استفاده باشن. از اون بهتر می تونین در بین تمپلیت‌هایی که دیگران ساختن بچرخین، بهشون امتیاز بدین یا اگر ازشون خوشتون اومد، دانلودشون کنید.

گنوم از مدت‌ها قبل یک تقویم جلالی (شمسی) عالی داشته: تقویم مولا پهنادیان. یک اپلت کوچیک که بالای صفحه تقویم رو نشون می‌داده به همراه همه مناسب‌ها و تعطیلی‌ها و برابر میلادی و …

حالا از سال ۲۰۱۰، یک باگ بانمک توی برنامه پیدا شده و اپلت یک روز از تاریخ واقعی جلوتر است. راه حل ساده است.

۱) برین سایت مولا و آخرین نسخه رو دانلود کنید

۲) بازش کنین، نصبش کنین و نسخه در حال اجرای فعلی رو kill کنید تا گنوم ازتون بپرسه که نسخه جدیدتر رو لود کنه یا نه. بگین آره (:

• کی دی ای کار هستین؟ فایرفاکس کار هستین؟ کی دی ای رو با فایرفاکس هماهنگ کنید (از وبلاگ زوم آوت)
• لپ تاپی که لینوکس داشته باشه؟ لپ تاپی که با دو تا باطری قلمی کار کنه؟ درست اومدین: گکو ادو بوک از نورتک! قیمت؟ ۲۰۰ دلار.
• مشهوره که برنامه‌های لینوکس آزاد و اوپن سورس هستن و توشون بازی های خوبی پیدا نمی شه. ایکس پلین ۹ هر دوی این نظر رو رد می کنه. یک سیمولاتور پرواز عالی با امکان انتخاب و تست اکثر هواپیماهای موجود در تاریخ هوایی جهان. چه بخواهید دینامیک پرواز با یک سسنا رو تجربه کنید و چه دنبال آزمایش اس آر ۷۱ باشید، این سیمولاتور به دردتون خواهد خورد.
• پوفف.. من مدتی دنبال یک ای.بوک.ریدر بودم. دستگاهی که بشه باهاش کتاب/خبر الکترونیکی خوند. خوشحالم که نخریدم چون همینجور چیزهای جدید دارن می‌یان. مثلا این کتاب خون لینوکسی نیم کیلویی و ۱۱ اینچی که عین کاغذ خم می شه و برای خوندن روزنامه و مجله طراحی شده. فوق العاده است.
• و یک کار عالی در دانشگاه: یک نفر نامه نوشته و گفته که براش غیرممکن است از نرم افزار دزدی SPSS برای پایان نامه استفاده کنه. متن نامه اینجاست.
• اگر دوست دارین توی گنو/لینوکس حرفه ای بشین، این مقاله در مورد ۱۵ دستور برای دیدن پروسس‌ها رو از دست ندین. نگاه کردن به این چیزها است که کم کم یک آماتور رو حرفه ای می کنه (:
• یک نوشته بانمک هم هست در مورد ۱۰ مشخصه یک گوروی لینوکس: ۱) دانش در مورد اکثر توزیع‌های اصلی لینوکس ۲) توان تنظیم سامبا، دی ان اس، سندمیل و آپاچی بدون گوگل کردن ۳) کمک به دیگران برای حل مشکلات لینوکسی ۴) وبلاگ نویسی یا نوشتن تجربیات در مورد لینوکس ۵) تخصیص زمان و منابع به حداقل یک پروژه لینوکیس ۶) استفاده از لینوکس روی سخت افزار مختلف ۷) هک کردن ابزارهای لینوکسی برای تفریح یا سود ۸) کشف راه های ابتکاری در لینوکس ۹) مبلغ لینوکس ۱۰) داشتن مجموعه ای از لینوکس های قدیمی (با کرنل نسخه یک و خورده‌ای)
• و انگار هیچ هفته‌ای بدون یک لپ تاپ فوق ارزون تموم نمی شه: چری پال ۹۹ دلاری با لینوکس.

دوستی اخیرا پرسیده که شغل‌های لینوکسی چی هستن و یک لینوکس کار از کجا پول در می یاره… گفته بودم؟ مشغول نوشتن یک کتاب آنلاین در مورد لینوکس هستم و جواب توی دو بخش از اون هست:

• شغل های لینوکس
• لینوکس به عنوان ارزش افزوده

• داستان لینوکس چاکرا ظاهرا داره توی ایران حسابی جدی می شه (: اینهم خبر افتتاح سایت فارسی اون.
• و حالا که خبر سایت فارسی چاکرا رو گفتم، سری هم بزنید به نسخه به روز شده سایت کی.دی.ای. فارسی (:
• این مقاله انگلیسی رو حتی اگر کامل نخوندین، تیترهاش رو نگاه کنین: ۵ تا حادثه مشهور لینوکس در ۲۰۰۹ و ۵ تا حادثه مهم لینوکس ۲۰۰۹.
• فکر می کنید ایده ای دارین که بتونه توی یک فیلم ۳ دقیقه ای لینوکس رو تبلیغ کنه؟ دست دست نکنین. تا یک هفته دیگه بسازین و به ما اطلاع بدین (:
• امان از دست چینی ها! شنیده بودم ویندوزهایی دارن که رم، هارد و سی پی یو سیستم رو بیشتر نشون می ده! این رو نصب می کردن روی لپ تاپ های مخصوص فروش به توریست ها تا شما با خوشحالی یک لپ تاپ با فلان اسپک بخرین و بعدها متوجه بشین که بر خلاف ادعای ویندوز، اسپک خیلی پایینتری داره. حالا اینبار برداشتن اوبونتو رو درست مثل ایکس پی درست کردن تا شما پول ویندوز رو پرداخت کنین ولی بعدها کشف کنین که در واقع یک اوبونتوی تغییر چهره یافته نصیبتون شده (و البته خوشحال بشین چون از ایکس پی خیلی بهتره (: ))
• مایکروسافت داره یک متخصص لینوکس و اوپن آفیس استخدام می کنه! برای چی؟ که کاملا اوپن آفیس رو درک کنه و بتونه با اون بجنگه (: من که فعلا اوپن آفیس رو تهدیدی برای مایکروسافت نمی بینم ولی ظاهرا خودش می بینه (: